Dział: Historia powszechna

Małgorzata Dajnowicz (oprac.)

Patriotki i obywatelki. Tom 1: Kobiety w nauce, oświacie i edukacji

Pierwszy tom monumentalnej serii Patriotki i obywatelki to wyjątkowa publikacja, która przywraca należne miejsce kobietom współtworzącym fundamenty nowoczesnej Polski i Europy. Książka stanowi rezultat wieloletnich badań zespołu naukowego realizowanych w ramach Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki i otwiera czterotomowy projekt poświęcony historii Polek w kulturze, nauce i życiu publicznym.

Publikacja prezentuje trzydzieści pogłębionych biografii kobiet związanych z nauką, edukacją i działalnością społeczną – od XIX wieku po drugą połowę XX stulecia. Bohaterki tomu to zarówno postacie znane i uznane, jak i osoby dotąd marginalizowane lub zapomniane, których wkład w rozwój instytucji akademickich, szkolnictwa oraz kultury intelektualnej okazuje się nie do przecenienia.

Autorzy ukazują ich losy w szerokim kontekście historycznym – od czasów zaborów, przez II Rzeczpospolitą, dramat wojny i okupacji, aż po emigrację i odbudowę życia naukowego po 1945 roku. Szczególną wartością tomu jest ukazanie kobiet jako aktywnych uczestniczek procesów modernizacyjnych, emancypacyjnych i obywatelskich, działających nie tylko w przestrzeni publicznej, lecz także w codziennym życiu społecznym, edukacyjnym i rodzinnym.

Książka wyróżnia się nowoczesnym podejściem metodologicznym, łączącym biografistykę historyczną, mikrohistorię i studia nad pamięcią zbiorową. Autorzy sięgają po szeroki wachlarz źródeł – od archiwaliów i korespondencji po prasę i świadectwa osobiste – aby odtworzyć nie tylko fakty z życia bohaterek, lecz także ich strategie działania, wybory i zmagania z ograniczeniami epoki.

Patriotki i obywatelki to nie tylko zbiór biografii – to wielowymiarowa opowieść o kobietach, które współtworzyły świat nauki i edukacji, często wbrew społecznym barierom i instytucjonalnym ograniczeniom. To także ważny głos w dyskusji o miejscu kobiet w historii oraz o konieczności rewizji dotychczasowych narracji historycznych.

Publikacja skierowana jest zarówno do badaczy i studentów nauk humanistycznych, jak i do wszystkich czytelników zainteresowanych historią kobiet, kulturą i dziejami nowoczesnej Polski. To książka, która nie tylko uzupełnia luki w wiedzy, ale także inspiruje do dalszych poszukiwań i refleksji.

wnie istotną rolę w podtrzymaniu ciągłości polskiej kultury, oświaty i obywatelskiego etosu.

Seria „Patriotki i obywatelki” jest wynikiem realizacji projektu Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki „Fundamenty”.

Patriotes et citoyennes. Tome 1 : Femmes dans la science, l’éducation et l’enseignement

Ce volume inaugure une série de quatre monographies consacrées à l’histoire des femmes polonaises engagées dans la vie scientifique, éducative et sociale du XIXe au XXe siècle. Il présente trente biographies de femmes ayant contribué de manière significative à la formation des institutions académiques, à la diffusion du savoir et aux processus d’émancipation et de modernisation.

L’ouvrage s’inscrit dans le renouveau des études sur l’histoire des femmes et met en évidence leur rôle dans la construction de la culture nationale et européenne. Les trajectoires analysées s’inscrivent dans des contextes variés : sociétés locales, réseaux nationaux et dynamiques transnationales, incluant les migrations et l’activité en exil.

L’approche méthodologique combine biographisme historique, microhistoire et études de genre. Elle repose sur une analyse critique de sources variées (archives, correspondances, presse, témoignages) et vise à restituer non seulement les réalisations publiques des femmes, mais aussi leurs stratégies d’action, leurs contraintes sociales et leurs formes d’engagement quotidien.

Ce volume met en lumière des figures reconnues ainsi que des actrices jusqu’ici marginalisées dans l’historiographie, contribuant ainsi à combler une lacune importante dans la connaissance du rôle des femmes dans l’histoire intellectuelle et sociale de la Pologne et de l’Europe.

Patriots and Citizens. Volume 1: Women in Science, Education, and Scholarship

This volume opens a four-part monographic series dedicated to the history of Polish women involved in science, education, and public life from the nineteenth to the twentieth century. It presents thirty biographical studies of women who significantly contributed to the development of academic institutions, the dissemination of knowledge, and broader processes of modernization and emancipation.

The book is situated within the growing field of women’s history and highlights their role in shaping both national and European cultural and intellectual landscapes. The analyzed biographies operate across multiple contexts: local communities, national frameworks, and transnational networks, including migration and exile.

Methodologically, the volume combines historical biography, microhistory, and gender studies. It draws on a wide range of sources (archival materials, correspondence, press, personal testimonies) and aims to reconstruct not only public achievements but also everyday strategies, social constraints, and forms of agency.

By including both well-known and previously overlooked figures, the volume contributes to filling significant gaps in the historiography of women’s roles in the intellectual and social history of Poland and Europe

   Kod QR:    Co to jest?
    Więcej informacji

B5, oprawa twarda, stron 668

ISBN: 978-83-286-0308-0